The Cloud Podcast

การรักษาสิ่งแวดล้อมไม่ใช่หน้าที่ใครคนใดคนหนึ่ง แต่คือหน้าที่ของทุกคน เราจะจัดการปัญหาสิ่งแวดล้อมยังไง ให้ไทยเกิดความยั่งยืนเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ไทยเป็นประเทศที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
คุยกับ ชณัฐ วุฒิวิกัยการ คอนเทนต์ครีเอเตอร์ ก้องกรีนกรีน (KongGreenGreen) และ ดร.ธัชไท กีรติพงค์ไพบูลย์ ผู้อำนวยการกองยุทธศาสตร์และประสานความร่วมมือระหว่างประเทศ ถึงเรื่องปัญหาสิ่งแวดล้อม ยกตัวอย่างเคสและนวัตกรรมการจัดการปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมเพื่อสร้างความยั่งยืนจากประเทศในกลุ่มสมาชิก OECD ให้เห็นภาพว่า ถ้าหากไทยได้เข้าเป็นส่วนหนึ่งของ OECD เรื่องสิ่งแวดล้อมในไทยจะเกิดการเปลี่ยนแปลงไปในทิศทางไหน

คนไทยจำนวนไม่น้อยคุ้นกับคำว่า ‘นัต’ จนเผลอเข้าใจว่าเป็นคำเรียกผีของพม่า แต่จริง ๆ แล้ว ผี กับ นัต เป็นคนละเรื่องกัน และในความเชื่อพม่าก็มีผีอีกหลายชนิดที่มีชื่อ ลักษณะ และวิธีรับมือแตกต่างกันออกไป
อารามบอยตอนนี้จึงชวน ดร.สายป่าน ปุริวรรณชนะ นักคติชนวิทยา และหนึ่งในทีมวิจัยโครงการ ผีอาเซียน จากจักรวาลผีสู่จักรวาลนฤมิต : การแปรรูปทุนทางวัฒนธรรมสู่การใช้ประโยชน์เชิงเศรษฐกิจสร้างสรรค์ ซึ่งทำงานร่วมกับ ผศ.ดร.อภิลักษณ์ เกษมผลกูล คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล และทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยศิลปากร มาคุยกับ ดร.ต้า-ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล สุดยอดแฟนพันธุ์แท้วัดไทย ตั้งแต่คำถามพื้นฐานว่า ถ้า ‘นัต’ ไม่ใช่ผี แล้วผีพม่าเรียกว่าอะไร
คำตอบพาไปรู้จักทั้ง ตะแย และ ตะเส่ ก่อนจะเจอผีที่มีเรื่องเล่าเฉพาะตัว ตั้งแต่ ‘มะแพหวา’ ผีหญิงที่แบกโลงศพไปตามที่ต่าง ๆ และเชื่อกันว่าหากนำโลงไปวางหน้าบ้านใคร บ้านนั้นจะมีคนตาย ไปจนถึงผีหญิงขาบิดที่ออกดักคนตอนกลางคืน และมีวิธีหนีเฉพาะตัวคือการวิ่งซิกแซ็ก เพราะตัวผีเองกลับวิ่งตามแบบนั้นไม่ได้
เมื่อแยกเรื่องผีออกจากนัตแล้ว ตอนนี้จึงค่อยพาไปทำความเข้าใจว่า นัต คือดวงวิญญาณศักดิ์สิทธิ์ที่มีตั้งแต่ระดับเทพไปจนถึงผีอารักษ์ เจ้าพ่อเจ้าแม่ และสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ผูกพันกับพื้นที่และชุมชน ก่อนจะย้อนดูว่าเหตุใดความเชื่อเรื่องนัตจึงอยู่ร่วมกับพุทธศาสนาในพม่าได้ และ พระเจ้าอโนรธา จัดระเบียบความเชื่อนี้อย่างไร จนมีทั้งนัตใน นัตนอก และพระอินทร์ในฐานะหัวหน้านัต
หนึ่งในเรื่องสนุกก็คือ มิงมหาคีรี นัตสำคัญที่เดิมเป็นช่างตีเหล็กชื่อหม่องตินเด ก่อนถูกจับมัดกับต้นจำปาและเผาทั้งเป็น เรื่องราวการตายของเขายังอธิบายวิธีบูชาในเวลาต่อมา ทั้งการห้ามจุดไฟหน้าหิ้ง การบูชาเพื่อป้องกันไฟไหม้ และการถวายมะพร้าวที่ต้องมีน้ำอยู่ข้างใน เพราะเชื่อว่าใช้ช่วยดับพิษร้อนจากไฟที่คร่าชีวิตเขา
จากนัตประจำบ้าน เรื่องยังไปถึงเขาโปปา งานทรงนัตที่ ต่องปะโยง และ นัตกะด่อ หรือร่างทรงนัต ซึ่งไม่ใช่ว่าใครอยากเป็นก็เป็นได้ แต่ตามความเชื่อจะต้องถูกนัตเลือก นัตแต่ละองค์ยังมีของถวายไม่เหมือนกัน บางองค์ห้ามหมู บางองค์รับของคาว ขณะที่นัตนักพนันอย่างโกจีจ่อกลับมีทั้งเหล้าและบุหรี่เป็นของถวาย
ความเชื่อเรื่องนัตยังพาไปไกลมากขึ้นถึงประวัติศาสตร์กษัตริย์ล้านนาอย่าง พระเมกุฏิ  ที่กลายเป็นหนึ่งในนัตสำคัญรวมถึง นัตพระราม ของชุมชนโยเดียหรือชาวพม่าเชื้อสายอยุธยา ซึ่งบูชาเศียรตัวละครจากรามเกียรติ์ในฐานะนัต และมีข้อกำหนดเรื่องของถวายต่างจากนัตอีกหลายองค์
ท้ายที่สุด เรื่องทั้งหมดวกกลับมาหาสิ่งที่คนไทยคุ้นที่สุดอย่าง ‘โบโบจี’ หรือ ‘เทพทันใจ’ ซึ่งชื่อและวิธีขอพรหลายอย่างที่คนไทยรู้จัก ไม่ได้มีความหมายเดียวกับในบริบทพม่า และท่าชี้นิ้วของโบโบจีที่เจดีย์โบตาทาวน์ก็มีความหมายผูกกับพระเกศาธาตุผิดจากที่คนไทยเข้าใจ
ดำเนินรายการ : ดร.ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล
แขกรับเชิญ : ดร.สายป่าน ปุริวรรณชนะ นักวิจัยโครงการผีอาเซียน มหาวิทยาลัยมหิดล และนักวิชาการอิสระ

พอลล์-กาญจนพาสน์ คือผู้บริหารอิมแพ็ค เมืองทองธานี คนปัจจุบัน เขาเติบโตในฮ่องกง ก่อนจะเดินทางไปเรียนต่อที่อังกฤษตั้งแต่อายุ 13 ปี หลังจากเรียนจบ เขาตัดสินใจย้ายมาอยู่ที่ประเทศไทยเพื่อช่วยสานต่อธุรกิจครอบครัวอย่าง บริษัท บางกอกแลนด์ จำกัด (มหาชน) ที่ปัจจุบันมี ปีเตอร์ กาญจนพาสน์ พี่ชายที่ร่วมทุกข์ร่วมสุขมาด้วยกันเป็นผู้ดูแล
ในวัย 51 ปี เขาให้ความสำคัญกับการทำธุรกิจที่มีประโยชน์กับสังคมมากขึ้น เพราะสำหรับเขา เมืองทองธานีควรเป็นเมืองที่ผู้คนอยากมาใช้ชีวิต เติบโต และมีความสุขไปด้วยกัน 
ในตอนนี้เราชวน พอลล์ กาญจนพาสน์ คุยตั้งแต่จุดเริ่มต้นของการเริ่มต้นธุรกิจเปลี่ยนดินเป็นทอง เบื้องหลังการตั้งชื่อตึกต่าง ๆ ความกดดันในการรับช่วงต่อธุรกิจจากคุณพ่อ ไปจนถึงงานที่แปลกที่สุดที่เคยจัดในอิมแพ็ค จะเป็นงานไหน ติดตามได้ในรายการ Coming of Age

การทูตคืออาวุธสำคัญในการสร้างความสัมพันธ์กับต่างประเทศ การทูตยุคใหม่คือใบเบิกทางที่จะทำให้ไทยได้เข้าไปเป็นสมาชิก OECD จะเป็นอย่างไรหากเราใช้อาวุธนี้ให้ตรงจุด
คุยกับ คุณสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ หัวเรือใหญ่ด้านการทูตไทย ว่าการทูตมีบทบาทอย่างไรที่จะขับเคลื่อนไทยไปข้างหน้า มาดูว่าการทูตที่ทันต่อโลกและตอบโจทย์ทิศทางไทยจะสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจและความเชื่อมั่นให้ไทยมั่นคงได้อย่างไร

เมื่อระเบียบโลกล่มสลาย อนาคตไม่อาจพยากรณ์ได้ บ้านจึงเป็นที่มั่นสุดท้ายที่เราต้องรักษาไว้ บ้านจึงเป็นทั้งปราการป้องภัย และวิหารป้องใจ แล้วอะไรคือปัจจัยที่จะทำให้บ้านเป็นปราการและวิหารให้กับเรา คำตอบอยู่ในหนังสือ บ้าน ปราการ และวิหาร โดย ภิญโญ ไตรสุริยธรรมา 
เขาตั้งใจเขียนหนังสือเล่มนี้ขึ้นเพื่อส่งผ่านปัญญาที่จะใช้เป็นหลักคิดในการสร้างบ้าน สร้างครอบครัว และสร้างเมือง
นี่คือคุณค่าที่เรานำมามอบให้คุณในตอนนี้
พรีออร์เดอร์หนังสือ บ้าน ปราการ และวิหาร ได้ที่ https://shop.line.me/@openbooks/collection/248966
ทุกรายการเป็นพรีร์ออเดอร์ เริ่มจัดส่งตั้งแต่วันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569 เป็นต้นไป

เคยสังเกตไหมว่า แมวแทบไม่มีบทบาทในลวดลายประดับสถาปัตยกรรมวัดไทย ทั้งที่คนไทยเลี้ยงแมวกันมานาน และยังมีภาพแมวปรากฏอยู่ตามจิตรกรรมฝาผนังวัดต่าง ๆ แต่ กชวัช บูรณภิญโญ กลับนำแมวมาดัดแปลงเป็นลายกนก ใบระกา และลวดลายไทยได้แนบเนียน จนบางคนมองไม่ออกว่าในลวดลายเหล่านั้นมีแมวซ่อนอยู่
หนึ่งในผลงานของเขาคือปกหนังสือ วัดดูยูมีน ของ ดร.ต้า-ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล ที่นำหน้าบันวัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร บางเขน มาเป็นต้นแบบ ก่อนเปลี่ยนลวดลายต่าง ๆ ให้กลายเป็นแมวหลากสี หลายอิริยาบถ ตั้งแต่กนกไปจนถึงใบระกา โดยยังรักษาองค์ประกอบสำคัญของหน้าบันเดิมเอาไว้ ที่สนุกก็คือแม้แต่เจ้าของหนังสือเองยังเพิ่งสังเกตเห็นสัตว์ตัวเล็ก ๆ บางตัวที่ศิลปินแอบซ่อนไว้บนปก
แต่อะไรทำให้แมวกลายเป็นลายไทยได้ กชใช้หลักการอะไรเลือกว่าจะแทรกแมวตรงไหน และทำไมจึงเลือกหน้าบันของวัดพระศรีมหาธาตุฯ ซึ่งมีความหมายเชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์ประชาธิปไตยมาเป็นต้นแบบของภาพนี้ แทนที่จะเลือกหน้าบันวัดอื่นที่มีรูปแบบคุ้นตากว่า
รายการอารามบอย EP. 49 เราให้ ดร.ต้า-ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล ชวน กชวัช บูรณภิญโญ ศิลปินผู้ออกแบบปกหนังสือ วัดดูยูมีน คุยถึงเบื้องหลังการนำสัตว์มาประยุกต์เป็นลายไทย ตั้งแต่จุดเริ่มต้นที่เขาวาดแมวเล่นตั้งแต่สมัยเรียน วิธีเลือกใช้รูปทรงสัตว์ให้เข้ากับองค์ประกอบสถาปัตยกรรม ไปจนถึงรายละเอียดสนุก ๆ ในภาพประกอบแต่ละบทที่ไม่ได้เพียงเปลี่ยนตัวละครให้เป็นแมว แต่ยังเพิ่มเรื่องราวใหม่เข้าไปในภาพต้นฉบับด้วย
จากนั้นพาย้อนดูการใช้สัตว์ในศิลปกรรมไทย ตั้งแต่สัตว์ที่เราคุ้นเคยอย่างพญานาค หงส์ สิงห์ ไปจนถึงแมวที่มักเป็นเพียงตัวประกอบเล็ก ๆ ในจิตรกรรมฝาผนัง ก่อนชวนตั้งคำถามว่า ถ้าวันหนึ่งกชได้ออกแบบโบสถ์หรือหน้าบันวัดจริง ๆ โดยใช้สัตว์เป็นลวดลายหลัก จะทำได้หรือ
 ติดตามทั้งหมดได้ในรายการอารามบอยตอนนี้ โดย ดร.ต้า-ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล สุดยอดแฟนพันธุ์แท้วัดไทย และ กชวัช บูรณภิญโญ ศิลปินผู้ออกแบบและวาดภาพปกหนังสือ วัดดูยูมีน