Episodes

7 days ago
7 days ago
สมเด็จพระนเรศวรมหาราช อาจไม่ใช่เพียงกษัตริย์นักรบที่เราคุ้นชื่อจากตำราเรียน ละคร หรือภาพยนตร์ แต่ยังเป็นหนึ่งในกษัตริย์ที่ถูกสร้างภาพจำผ่านวัด จิตรกรรม และการเล่าเรื่องซ้ำในสื่อไทยมาอย่างต่อเนื่อง จนกลายเป็นบุคคลในประวัติศาสตร์ที่คนไทยแทบทุกยุครู้จัก
พระองค์เป็นพระราชโอรสพระองค์โตของสมเด็จพระมหาธรรมราชา เคยเสด็จไปอยู่หงสาวดีในฐานะองค์ประกัน ก่อนจะกลับมากอบกู้อิสรภาพให้กรุงศรีอยุธยา เรื่องราวสำคัญในพระประวัติ ไม่ว่าจะเป็นการชนไก่ การประกาศอิสรภาพที่เมืองแครง การยิงพระแสงปืนต้นข้ามแม่น้ำสะโตง หรือการทำ ‘ยุทธหัตถี’ กับพระมหาอุปราชา มังกยอชวา (Mingyi Swa) ล้วนกลายเป็นฉากสำคัญที่ผู้คนจดจำได้ขึ้นใจ
แต่สิ่งที่น่าสนใจก็คือ ภาพจำของสมเด็จพระนเรศวรไม่ได้ถูกส่งต่อผ่านพงศาวดารเพียงอย่างเดียว หากยังเห็นได้ผ่านงานศิลปะ โดยเฉพาะจิตรกรรมฝาผนังที่วัดสุวรรณดาราราม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งถือเป็นหนึ่งในจุดสำคัญในการสร้างภาพจำของพระองค์ในรูปแบบภาพ
ที่นี่มีฉากสำคัญหลายฉากที่คนไทยคุ้นตา ไม่ว่าจะเป็นฉากชนไก่ ฉากประกาศอิสรภาพ หรือฉากยุทธหัตถี แต่สิ่งที่น่าดูไม่ได้มีเพียงฉากยอดนิยม เพราะยังมีฉากที่ไม่ค่อยถูกพูดถึง เช่น การแสดงให้สมเด็จพระนเรศวรเป็นภาคหนึ่งของพระอิศวรตามคติความเชื่อ ฉากพระสุบินเห็นจระเข้ หรือฉากพระอจนะพูดได้ สะท้อนว่า พระนเรศวรในงานศิลปกรรมไทยไม่ได้เป็นเพียงกษัตริย์ผู้ชนะศึก แต่ยังยกระดับให้มีสถานะกึ่งกลางระหว่างมนุษย์ วีรบุรุษ และบุคคลศักดิ์สิทธิ์
เหตุใดพระนเรศวรจึงถูกหยิบยกขึ้นมาเล่าอยู่เสมอ คำตอบหนึ่งอาจอยู่ที่พระองค์เป็นกษัตริย์ที่รวมคุณสมบัติหลายอย่างเอาไว้ด้วยกัน ทั้งความกล้าหาญ ชัยชนะทางการทหาร ความสามารถในการกอบกู้เอกราช และการสวรรคตนอกราชอาณาจักร เรื่องเล่าของพระองค์จึงเต็มไปด้วยฉากที่ทรงพลังและเปิดพื้นที่ให้แต่ละยุคตีความใหม่ได้เสมอ
ยิ่งไปกว่านั้น ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีข้อเสนอว่าการหยิบยกเรื่องความยิ่งใหญ่ของกษัตริย์อยุธยาอย่างสมเด็จพระนเรศวรมหาราชขึ้นมาเล่า อาจสัมพันธ์กับบริบททางการทูตในยุคที่สยามต้องเผชิญหน้ากับชาติตะวันตก โดยเฉพาะช่วงการเจรจากับ จอห์น เบาว์ริง
การเล่าเรื่องเช่นนี้ทำให้สยามปรากฏในฐานะรัฐที่มีอดีตอันรุ่งเรือง มีราชประเพณี และมีความต่อเนื่องของอำนาจตั้งแต่สมัยอยุธยาจนถึงราชวงศ์จักรี จึงไม่ใช่เพียงการเล่าประวัติศาสตร์ หากยังเป็นการสื่อสารภาพลักษณ์ของรัฐในบริบทโลกยุคล่าอาณานิคม
เมื่อมองเช่นนี้ สมเด็จพระนเรศวรมหาราชจึงไม่ต่างจาก ‘แบรนด์เนมทางประวัติศาสตร์’ ที่เพียงเอ่ยพระนาม ผู้คนก็นึกถึงความกล้าหาญ เอกราช และชัยชนะได้ทันที พระองค์จึงเป็นตัวแทนของความหมายบางอย่างที่ถูกสร้างขึ้นอย่างชัดเจนและส่งต่อได้ในทุกยุคสมัย
ขณะเดียวกัน เรื่องราวของพระองค์ก็ยังเต็มไปด้วยคำถามที่ชวนถกเถียง ไม่ว่าจะเป็นพิกัดยุทธหัตถีที่แท้จริงว่าอยู่ที่ใดกันแน่ ระหว่างสุพรรณบุรี กาญจนบุรี หรืออยุธยา ชัยชนะเกิดจากการชนช้างตามตำนาน หรือพระแสงปืนต้นมีบทบาทมากกว่าที่เราเคยเข้าใจ รวมถึงสถานที่ถวายพระเพลิงพระบรมศพว่าอยู่ที่วัดใดกันแน่
แม้แต่เหตุการณ์สุดท้ายก่อนเสด็จสวรรคต ก็ยังมีข้อเสนอใหม่จากการศึกษาภูมิประเทศ ทั้งหมดนี้ทำให้เรื่องของสมเด็จพระนเรศวรมหาราชน่าสนใจยิ่งกว่าเดิม เพราะยิ่งดูก็ยิ่งเห็นว่าพระองค์ไม่ได้มีอยู่เพียงในพงศาวดาร แต่ยังมีอยู่ในฝาผนังวัด ในเจดีย์ ในความทรงจำของรัฐ และในสื่อไทยแทบทุกแขนง ตั้งแต่ละคร ภาพยนตร์ การ์ตูน ไปจนถึงซีรีส์ร่วมสมัย
ติดตามการถอดรหัสทั้งหมดได้ในรายการอารามบอยตอนนี้กับ ดร.ต้า-ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล สุดยอดแฟนพันธุ์แท้วัดไทย และแขกรับเชิญพิเศษ ปู-จิตกร บุษบา พิธีกรและผู้เชี่ยวชาญด้านประวัติศาสตร์

Wednesday Apr 29, 2026
Wednesday Apr 29, 2026
พอดแคสต์ In Relationships ซีซัน 8 ว่าด้วยเรื่องตำราอาหาร และสิ่งที่บันทึกไว้มากกว่าสูตร มี ศาสตราจารย์ธเนศ วงศ์ยานนาวา และแขกรับเชิญคือ โจ้-ณัฎฐา ชื่นวัฒนา นักโบราณพฤกษคดีที่คลุกคลีกับตำราอาหารเก่าในการหาข้อมูล มาพูดคุยถึงประเด็นทางสังคมที่ซ่อนอยู่ในตำราอาหาร
ตอนนี้คุยเรื่อง ‘ตำราอาหารในหนังสืองานศพ’ จากเทคโนโลยีการพิมพ์ในอดีตที่จำกัดเฉพาะชนชั้น สู่ยุคที่มีจุดประสงค์ในถ่ายทอดความรู้ผ่านสิ่งพิมพ์ จนเกิดการถ่ายทอดสูตรอาหารและคู่มือบริหารจัดการคนผ่านการพิมพ์หนังสืองานศพ จนเป็นเครื่องมือของการขยับฐานะทางสังคมจากการเรียนรู้วิถีการกินแบบชนชั้นสูง
ดำเนินรายการ : ธเนศ วงศ์ยานนาวา, ช้างน้อย กุญชร ณ อยุธยา, จิรณรงค์ วงษ์สุนทร และ ณัฎฐา ชื่นวัฒนา
#ธเนศวงศ์ยานนาวา #ช้างน้อยกุญชร #จิรณรงค์ #jiranarong #Jiranarong2 #InRelationships #TheCloud #readthecloud #ListentoTheCloud #TheCloudPodcast #อาหาร #ตำราอาหาร #cookbook

Friday Apr 24, 2026
Friday Apr 24, 2026
รายการ openbooks CLUB กับ The Cloud ตอนสุดท้ายของซีซันนี้ เราจะคุยถึง ‘คัมภีร์นาลันทา’ ซึ่ง องค์ดาไลลามะ ประทานพรในบทนำถึงชาวไทยว่า คัมภีร์นาลันทาทั้ง 4 เล่มนี้ คืออริยทรัพย์ที่มีค่าที่สุด ที่สายธรรมทิเบตมอบให้เป็นของขวัญแด่ประชาชนชาวไทยในช่วงต้นสหัสวรรษ 2000 องค์ดาไลลามะทรงมีพระดำริว่า ในโลกยุคใหม่ที่วิทยาศาสตร์คือมาตรวัด ‘ความจริง’ ศาสนาซึ่งอยู่อีกขั้วหนึ่งในโลกแห่งจิตวิญญาณจึงเป็นที่เข้าใจโดยทั่วไปว่าเป็นเรื่องของอารมณ์ ศรัทธา และความเชื่อที่มิได้ตั้งอยู่บนฐานของวิทยาศาสตร์ ฉะนั้น การจะให้ผู้คนยุคใหม่หันมาสนใจคำสอนของพุทธศาสนาเพื่อประโยชน์แก่ตัวเขาเอง จึงจำเป็นที่จะต้องแสดงให้กระจ่างว่าหลักจริยธรรมของพุทธศาสนาและพุทธปรัชญาทั้งหมดตั้งอยู่บนฐานของความเป็นจริงที่พิสูจน์ได้ด้วยหลักเหตุผลและวิธีการทางวิทยาศาสตร์ทั้งสิ้น
เช่นนี้เอง จึงทรงโปรดให้ปราชญ์ทิเบตและนักวิชาการร่วมสมัยรวบรวมคำสอนของปราชญ์ยุคนาลันทาทั้งหมด ส่วนหนึ่งอยู่ในคัมภีร์ภาษาสันสกฤต และอีกส่วนหนึ่งเป็นภาษาทิเบตซึ่งได้รับการแปลจากคัมภีร์สันสกฤต แล้วจัดจำแนกเป็นหมวดหมู่ ทำการกลั่นกรองทัศนะที่มีต่อประเด็นต่าง ๆ ออกมาอย่างเป็นระบบ เพื่อให้เห็นว่าทัศนะทั้งหลายในพุทธปรัชญามีความเป็นวิทยาศาสตร์ที่อธิบายและพิสูจน์ได้ด้วยเหตุผล ตรรกะ และประสบการณ์ตรง
จากวันแรกที่ทรงมีพระดำริ หนังสือเล่มแรกของชุดนี้ก็สำเร็จออกมาในปี 2017 มีเนื้อหาว่าด้วยโลกกายภาพ จากนั้นเล่ม 2 ที่ว่าด้วยเรื่องจิตและการทำงานของจิตก็ตามมาในปี 2020 และเล่ม 3 - 4 ซึ่งว่าด้วยเรื่องปรัชญาพุทธศาสนาก็ทยอยตามมา จนครบทั้ง 4 เล่มในปี 2023 อาจกล่าวได้ว่าหนังสือชุดนี้ใช้เวลาเตรียมร่วม 20 ปี
ที่มาของ ‘นาลันทามหาสมาคม’ (แห่งสยาม)
ในเดือนกุมภาพันธ์ ปี 2019 ผู้แปล (นัยนา นาควัชระ) มีโอกาสเข้าเฝ้าองค์ดาไลลามะที่เมืองธรรมศาลา เพื่อถวายหนังสือ 2 เล่มที่ทรงโปรดให้แปลเป็นภาษาไทย ในการนี้ได้ทรงมอบหมายให้อาจารย์นัยนาเป็นผู้แปลหนังสือ Science and Philosophy in the Indian Buddhist Classics เล่มที่ 1 ซึ่งในขณะนั้นเป็นเล่มเดียวที่สำเร็จออกมา
หนังสือฉบับภาษาไทยเล่มแรกใช้เวลา 2 ปีในการแปล โดยมี ผศ.ดร.สมหวัง แก้วสุฟอง (ปธ.๙) เป็นผู้ตรวจทาน (และจะเป็นผู้ร่วมแปลของอีก 3 เล่มที่เหลือ) และหลังจากที่รอเวลาให้ธรรมะจัดสรรอยู่ 5 ปี ในที่สุดต้นฉบับก็มาถึงสำนักพิมพ์ openbooks
และแล้ว ‘นาลันทามหาสมาคม’ ก็ได้ถือกำเนิดขึ้นเมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2568 เวลา 15.15 น. อันเป็นนาทีที่เลขาส่วนพระองค์จากสำนักแห่งองค์ดาไลลามะอนุญาตให้สำนักพิมพ์ openbooks เป็นผู้จัดพิมพ์คัมภีร์นาลันทาทั้ง 4 เล่มอย่างเป็นทางการ
ยิ่งไปกว่านั้น ด้วยพระเมตตาขององค์ดาไลลามะ พระองค์ได้ประทานพรเป็นกรณีพิเศษในคำลงท้ายบทนำของหนังสือภาคภาษาไทยว่า
คัมภีร์นาลันทาทั้ง 4 เล่มนี้ คืออริยทรัพย์ที่มีค่าที่สุด ที่สายธรรมทิเบตมอบให้เป็นของขวัญแด่ประชาชนชาวไทย
ข้อความส่วนหนึ่งที่ท่านเลขาฯ ส่วนพระองค์มีมาถึงผู้แปลเมื่อวันที่ 10 เมษายน ปี 2026 มีใจความว่าองค์ดาไลลามะทรงระลึกถึงพระคุณของปราชญ์แห่งนาลันทา ผู้อันเป็นต้นธารของปัญญาที่ทรงคุณค่าซึ่งไหลรินสู่แผ่นดินทิเบต ทรงเน้นย้ำว่า พระพุทธศาสนาทิเบตนั้นตั้งมั่นอยู่บนรากฐานแห่งจารีตนาลันทาอย่างมั่นคง และครอบคลุมมิติของศาสนา วิทยาศาสตร์ และปรัชญา
พระองค์ท่านทรงให้ความสนพระทัยอย่างยิ่งในการเผยแผ่วิทยาศาสตร์และปรัชญาพระพุทธศาสนา ด้วยทรงเชื่อมั่นว่าสิ่งเหล่านี้จะเป็นอานิสงส์มหาศาลต่อโลกและมนุษยชาติ นับเป็นพรอันประเสริฐและเป็นพระกรุณาหาที่สุดมิได้แก่สำนักพิมพ์ openbooks ที่ได้รับมอบหมายภารกิจสำคัญในการจรรโลงและค้ำจุนพระพุทธศาสนาในครั้งนี้
จึงใคร่ขอเชิญชวนประชาชนชาวไทยมาร่วมกันเป็นส่วนหนึ่งของ นาลันทามหาสมาคม เพื่อความสถิตสถาพรแห่งพระพุทธศาสนาและเป็นมงคลชีวิตสืบไป
ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของนาลันทามหาสมาคม ได้ที่ https://forms.gle/1aWoqXaXcSe6PSTs6
สั่งซื้อหนังสือฤดูกาลใหม่จาก openbooks ได้ที่ https://shop.line.me/@openbooks/collection/241387
ดำเนินรายการ : ทรงกลด บางยี่ขัน และ ภิญโญ ไตรสุริยธรรมา แขกรับเชิญ : นัยนา นาควัชระ และ ผศ.ดร.สมหวัง แก้วสุฟองกำกับ : วินัย สัตตะรุจาวงษ์ถ่ายภาพ : วินัย สัตตะรุจาวงษ์, ศวิตา ศีลตระกูล, คฑาวุฒิ เผือกสอาด, ชนกพัดชา สินอาษาตัดต่อ : วสกร ฟักน่วมควบคุมการผลิต : ชนกพัดชา สินอาษา
#nalanta #คัมภีร์นาลันทา #openbooksclub #openbooksclubกับthecloud #optc #หนังสือ #รีวิวหนังสือ #ภิญโญไตรสุริยธรรมา #TheCloud #readthecloud #ListentoTheCloud #TheCloudPodcast
ติดตาม The Cloud ได้ตามช่องทางต่างๆ ดังนี้
https://readthecloud.com
https://www.facebook.com/readthecloud/
https://www.tiktok.com/@thecloud.podcast
https://www.tiktok.com/@readthecloud
https://twitter.com/readthecloud

Thursday Apr 23, 2026
Thursday Apr 23, 2026
แพท-กฤษฎี โพธิทัต และ ป๋วย-อัจจิมา ศรีปรัชญาอนันต์ นักกำหนดอาหารจาก 2P’s in their pot เล่าเรื่องแผนการกินอาหารที่ช่วยออกแบบให้กับ ณเดชน์ คูกิมิยะ ในการแข่งขัน HYROX และคำแนะนำในการกินช่วงระหว่างซ้อม วันก่อนแข่ง ระหว่างแข่ง และการฟื้นฟูหลังแข่ง ทั้ง HYROX และมาราธอน

Thursday Apr 23, 2026
Thursday Apr 23, 2026
พอดแคสต์ In Relationships ซีซัน 8 ว่าด้วยเรื่องตำราอาหาร และสิ่งที่บันทึกไว้มากกว่าสูตร มี ศาสตราจารย์ธเนศ วงศ์ยานนาวา และแขกรับเชิญคือ โจ้-ณัฎฐา ชื่นวัฒนา นักโบราณพฤกษคดีที่คลุกคลีกับตำราอาหารเก่าในการหาข้อมูล มาพูดคุยถึงประเด็นทางสังคมที่ซ่อนอยู่ในตำราอาหาร
ตอนนี้จะสรุปถึงสิ่งที่ตัวอักษรหรือแม้แต่คลิปวิดีโอทำหน้าที่แทนไม่ได้ นั่นคือทักษะขั้นสูงที่ต้องใช้ร่างกายและประสบการณ์ตรงในการรับรู้ เช่น น้ำหนักมือในการปอกผลไม้ริ้วหรือองศาการสะบัดกระทะ ซึ่งต้องอาศัยการฝึกฝนจริงมากกว่าการอ่านจากตำรา

Friday Apr 17, 2026
Friday Apr 17, 2026
บอย-ถกลเกียรติ วีรวรรณ โดดเด่นจากผู้กำกับที่หยิบศาสตร์ละครเวทีปรับเข้ากับวงการบันเทิงไทย มีผลงานสร้างชื่ออย่าง 3 หนุ่ม 3 มุม, รักในรอยแค้น, ฟ้าจรดทราย และ ข้างหลังภาพ เขานิยามตัวเองว่าเป็นเป็ดที่ผสานทั้งความสร้างสรรค์ การตลาด และธุรกิจเข้าด้วยกัน เพื่อพิสูจน์ว่าเขาทำให้ บริษัท เดอะ วัน เอ็นเตอร์ไพรส์ จำกัด (มหาชน) ก้าวไปข้างหน้าได้อย่างมั่นคง
เส้นทางก่อนจะเข้าสู่การเป็นผู้บริหาร เขาเริ่มต้นจากความรู้สึกหลงรักละครจักร ๆ วงศ์ ๆ ด้วยความสงสัยว่าละครแบบนี้สร้างขึ้นมาอย่างไร เมื่อเติบโตขึ้นเขาได้มีประสบการณ์ในโรงละครเวทีที่นอกจากจะนำความรู้ในการแสดงมาใช้ ยังทำให้เขาได้รู้จักความสุขในฐานะคนเบื้องหลัง ปลุกความมุ่งมั่นให้อยากกลับมาปฏิวัติวงการไทย และเติบโตสู่ผู้กำกับที่หลายคนอยากร่วมงาน
Coming of Age ตอนนี้ บอย ถกลเกียรติ กลับมาพร้อมการปรับตัวครั้งสำคัญ ในวันที่โลกหมุนด้วยสตรีมมิ่งและโซเชียลมีเดีย เขาสร้างตัวละครที่มีมิติตามพฤติกรรมผู้ชมยุคใหม่กับผลงานล่าสุดอย่างการกำกับละครดราม่า-อีโรติก อย่าง สกุณาซ่อนรัก และเปิดเผยแนวคิดโปรเจกต์มาแรงอย่าง หงสาวดี ที่แสดงให้เห็นว่ารากฐานวงการบันเทิงที่แข็งแรง คือการทำคอนเทนต์ให้คนในประเทศดูได้

